Τι κάνεις αν χτυπηθείς από ransomware (βήμα-βήμα)
Δημοσιεύθηκε:
Σύντομη απάντηση: αν χτυπηθείς από ransomware, απομόνωσε αμέσως τις προσβεβλημένες συσκευές από το δίκτυο, μην πληρώσεις τα λύτρα, κράτα στοιχεία (screenshots, σημειώματα), ειδοποίησε τον υπεύθυνο ασφάλειας και, όπου υπάρχει υποχρέωση, την αρμόδια αρχή, και ξεκίνα ανάκτηση από καθαρά, απομονωμένα backup. Η πληρωμή δεν εγγυάται επαναφορά και ενθαρρύνει νέες επιθέσεις.
Τα πρώτα βήματα
- Απομόνωσε: αποσύνδεσε τις προσβεβλημένες συσκευές από το δίκτυο και το Wi-Fi για να μην εξαπλωθεί. Μην τις σβήσεις βιαστικά — μπορεί να χαθούν στοιχεία.
- Μην πληρώσεις: η πληρωμή δεν εγγυάται ότι θα πάρεις πίσω τα δεδομένα και χρηματοδοτεί τους επιτιθέμενους.
- Κράτα στοιχεία: φωτογράφισε το σημείωμα λύτρων και κατάγραψε τι συνέβη και πότε.
- Ειδοποίησε: τον υπεύθυνο IT/ασφάλειας και, αν υπάγεσαι στη NIS2, ακολούθησε τις προθεσμίες αναφοράς (24ω/72ω/1 μήνας). Σε παραβίαση προσωπικών δεδομένων, ενημέρωσε την Αρχή Προστασίας Δεδομένων εντός 72 ωρών.
- Ανάκτησε: επανάφερε από καθαρά, απομονωμένα (immutable) backup, αφού πρώτα βεβαιωθείς ότι έχει αφαιρεθεί η απειλή.
- Έλεγξε στο No More Ransom αν υπάρχει δωρεάν εργαλείο αποκρυπτογράφησης για το συγκεκριμένο ransomware.
Πώς προετοιμάζεσαι από πριν;
Η καλύτερη άμυνα είναι η προετοιμασία: απομονωμένα backup με κανόνα 3-2-1 και τακτικές δοκιμές επαναφοράς, EDR σε κάθε συσκευή, MFA, ενημερώσεις ασφαλείας και εκπαίδευση προσωπικού. Έτσι, μια επίθεση γίνεται διακοπή ωρών αντί για καταστροφή.
Συχνές ερωτήσεις
Να πληρώσω τα λύτρα;
Οι αρχές το αποτρέπουν: η πληρωμή δεν εγγυάται επαναφορά και ενθαρρύνει νέες επιθέσεις. Προτίμησε ανάκτηση από backup.
Θα γυρίσουν τα δεδομένα μου;
Αν έχεις καθαρά, απομονωμένα backup και τα έχεις δοκιμάσει, ναι. Γι' αυτό το σχέδιο backup και ανάκαμψης είναι κρίσιμο.